Op verschillende websites zijn overzichten terug te vinden van wetenschappelijke studies naar de schadelijke effecten van elektromagnetische straling:

• Electric Words: een Engelstalige overzicht van wetenschappelijke studies, gepubliceerd in peer-reviewed journals.
  
  De studies zijn enerzijds gegroepeerd volgens de wetenschappelijke aanpak (epidemiologische studies, in vitro, in vivo, in utero, ...) en anderzijds volgens de belangrijkste biologische effecten (effecten op het DNA, op de reproductie, op hormonen, op de hersenen, ...).

• Chronologisch overzicht van studies op stopumts.nl (Nederlandstalig)

• Een overzicht van 329 studies met een korte samenvatting van de onderzoeksresultaten vindt u hier (Franstalig). Samengesteld door de Waalse bio-ingenieur Jean-Luc Guilmot.

• Een overzicht van de meer dan 20 studies die DNA-schade en chromosomale veranderingen vinden als gevolg van blootstelling aan elektromagnetische straling (vanaf p.2)

• Overzicht van de epidemiologische studies. 70 à 80% van deze studies vinden significante schadelijke effecten, zoals een verhoogd risico op kanker
• Overzicht van de studies naar de link tussen straling en slaapstoornissen

• Ecolog-rapport (2000):
  
  In 2000 heeft het Duitse Ecolog Instituut, een onafhankelijk onderzoeksinstituut, een studie uitgevoerd in opdracht van de telecomoperator T-Mobile. Het betrof een literatuuronderzoek naar de gezondheidseffecten van o.a. hoogfrequente gepulste elektromagnetische straling.
  
  De bevindingen waren o.a. dat straling kankerbevorderend is, schadelijk voor het immuunsysteem en dat het de hersen- en zenuwwerking beïnvloedt. Omwille van het feit dat zoveel negatieve effecten gevonden werden, heeft T-Mobile geprobeerd het rapport in de doofpot te stoppen (zie de volgende artikels 1 - 2).
  
  Uiteindelijk heeft Ecolog het rapport vrij op internet gepubliceerd. Het is terug te vinden hier (Engelstalig) of hier (Duitstalig). Een samenvatting van de resultaten is te vinden hier.

• REFLEX (2004):
  
  In opdracht van de Europese Unie werd een grootschalige studie uitgevoerd aan verschillende Europese universiteiten waarin men gaan kijken is naar niet-thermische effecten van elektromagnetische straling (niet-thermisch wil zeggen niet veroorzaakt door opwarming van weefsel).
  
  Uit het onderzoek bleek dat significante schade wordt aangericht in menselijke cellen en dan vooral aan het DNA (enkele en dubbele DNA-breuken). Een samenvatting en het volledig rapport kunnen gedownload worden op de website van de Verum Foundation.

• BioInitiative-rapport (2007):
  
  Een studie van de BioInitiative Working Group, een internationale werkgroep van gerenommeerde wetenschappers, onderzoekers en specialisten in gezondheidsbeleid. Het rapport is in feite een bespreking en samenvatting van al het onderzoek dat tot nu toe werd uitgevoerd. Het behandelt onder andere de immunologische, genetische en neurologische effecten.
  
  De conclusie is heel duidelijk dat schadelijke effecten zich al voordoen bij relatief lage stralingsniveaus en dat de huidige blootstellingsnormen ernstig te kort schieten.
  
  Het volledig rapport of de afzonderlijke hoofdstukken kunnen gedownload worden op www.bioinitiative.org.
  
  Op YouTube staat een interessant interview met Cindy Sage, co-auteur van het BioInitiative-rapport, waarin ze meer uitleg geeft over het rapport, de belangrijkste resultaten toelicht en de beleidsimplicaties overloopt die hieraan verbonden zouden moeten worden (zoek op titel 'The BioInitiative Report - Biological Standards for Wireless').

• Vaak beweert men dat draadloze technologie nog niet lang genoeg bestaat en dat we dus nog niet genoeg weten over de gezondheidseffecten. Dit klopt niet. Al sinds de jaren '50 gebeurt er onderzoek naar de gezondheidseffecten van microgolfstraling. Veel van dat vroege onderzoek is gebeurd door het Amerikaanse leger en in de voormalige Sovjet-Unie. Aangezien microgolfstraling gebruikt werd en wordt voor heel wat militaire toepassingen, werden studies die een nadelige impact op het lichaam vonden natuurlijk liever stilgehouden.
  
  Dr. Zorach Glaser, een wetenschapper die nog gewerkt heeft voor de Amerikaanse marine en daarna bij het National Institute for Occupational Safety and Health en de Food and Drug Administration, stelde een bibliografie op met meer dan 2300 referenties van de vroege studies naar de effecten van EM straling.
  
  Elke week selecteert de Canadese wetenschapper Magda Havas een studie uit deze bibliografie en licht deze toe. Klik hier.

Werkingsmechanismen

Over de mechanismen waarlangs (relatief zwakke) EM straling schade veroorzaakt in het lichaam werden reeds verschillende hypothesen opgesteld. Wat intussen overduidelijk is, is dat deze mechanismen niets te maken hebben met opwarming van het weefsel (thermisch effect).

• Diagram van mechanismen gelinkt aan electromagnetische straling. Het diagram is een overzicht van de effecten van electromagnetische straling op de lichaamsfuncties
• Zie ook het volgende schema over de 'biologische effecten van EM straling en de daaruit resulterende ziekten', opgesteld door Dr. Ferdinand Ruzicka (biografie)
• Drie mogelijke werkingsmechanismen (volgens Ruzicka, Verschaeve, Williams)
• Twee verklaringsmodellen opgesteld door de Nederlandse neurobioloog Hugo Schooneveld
  • Oscillatie/resonantiemodel (frequentiespecifieke effecten)
    
    Zie hiervoor ook twee rapporten opgesteld door Gerard Hyland, lid van het International Institute of Biophysics:
    • De fysiologische en milieueffecten van niet-ioniserende straling. Een rapport voorbereid voor het Europees Parlement.
    • How exposure to GSM & TETRA base-station radiation can adversely affect humans
      Vanaf p. 3 wordt ingegaan op de frequentiespecifieke effecten

polarisatiemodel

• De rol van calcium
  
  Hypothese/model van Andrew Goldsworthy, emeritus hoogleraar biologie aan het Imperial College in Londen:
  • The Biological Effects of Weak Electromagnetic Fields (2007)
  • The Cell Phone and the Cell: the Role of Calcium (2008)
  • Powerpoint-presentatie
    
    Transient effect of weak electromagnetic fields on calcium ion concentration in Arabidopsis thaliana (BMC Plant Biology, 2009)De rol van nitraat oxide

• De rol van oxidatieve stress: 'reactive oxygen species (ROS)'
  • Studie gepubliceerd in Toxicology and Industrial Health (2007)
  • Studie in Mutation research (2009)
  • Studie in The Journal of Toxicology and Environmental Health (2009)
  • Studie in Reproductive biology and endocrinology (2010):
    
    "Conclusions: "We have reviewed the literature to better understand the effects of cell phone radiation on human health, especially on fertility and in relation to cancer. Commercially available cellular phones might affect cell function via non-thermal effects. We hypothesized that the plasma membrane might be the target of cell phone radiation. RF-EMW can increase ROS formation by increasing the activity of plasma membrane NADH oxidase. Prolonged exposure to RF-EMW can also cause DNA damage (by prolonged OS), which may accelerates neuronal and spermatozoal cell death and promote neurodegenerative processes as well as promote brain and testicular carcinogenesis. Any tumor promoting effects of RF-EMW might be due to the effect it has on PKC, ODC, intra cellular calcium spikes and stimulation of stress kinase. Stimulation of plasma membrane NADH oxidase might play central role in above mentioned effects. OS and changes in PKC activity might lead to the RF-EMW related infertility observed in numerous studies. Hence, RF-EMW from commercially available cell phones might affect the fertilizing potential of spermatozoa"

• Inwerking op de ERK-cascade
  
  Een Isrealisch onderzoeksteam toonde aan dat de ERK-cascade na slechts enkele minuten blootstelling wordt geactiveerd door elektromagnetische straling met verschillende frequenties en dichtheden. De extracellular signal-regulated kinase-cascade is een bekend biologisch versterkingsmechanisme, dat een door het membraan van de cel waargenomen signaal zodanig versterkt dat een intracellulaire respons volgt. Lees verder op stopumts.nl.
  
  De ERK-cascade heeft een invloed op tal van cellulaire processen, die dus ook indirect door straling kunnen worden beïnvloed: celdeling, celproliferatie (van belang bij kanker), doorgeven van signalen, stofwisseling, stressrespons, ...
  
  Volledige studie
  
  Berichtgeving in Engelse kranten:
  The Telegraph: Mobile phone use and cancer linked
  Daily Mail: Only ten minutes on a mobile could trigger cancer, scientists believe

Effecten op fauna en flora

Zie www.livingplanet.be/emr.htm voor een overzicht

Gepulste straling en tinnitus (oorsuizen, gepiep of getuut in de oren)

• Hearing microwaves: the microwave auditory phenomenon: kort overzichtsartikel door James C. Lin (4 pagina's)

• Auditory response to pulsed radiofrequency energy: "The human auditory response to pulses of radiofrequency (RF) energy, commonly called RF hearing, is a well established phenomenon" (Bioelectromagnetics Suppl 8: S162-73, 2003)

• Microwave hearing pathway: Transmission of microwave-induced intracranial sound to the inner ear is most likely through cranial aqueducts

• RFR auditory effect in humans: een literatuurstudie uitgevoerd door een medische afdeling van de Amerikaanse luchtmacht.

• Bats avoid radar installations: Could electromagnetic fields deter bats from colliding with wind turbines? Zie de passage op pagina 5: Auditory microwave hypothesis

• Tinnitus door UMTS en WiFi: Dit is geen studie, maar een korte uitleg in het Nederlands over hoe UMTS en WiFi tinnitus kunnen veroorzaken

• Microwave auditory effect: Wikipedia (met onderaan een lijst van wetenschappelijke referenties)

• Een uitgebreide lijst van referenties en abstracts van wetenschappelijke studies is te vinden hier

• Artikel uit The Australian (1999):
  
  "Another similar phenomenon was that radar operators could often hear pulsed microwaves, as sound. This has been known since radar was invented, although the earliest published claims of auditory perception only appeared in 1956. Officially, the military forces denied the possibility of that such sounds could exist and subject their radar operators to rather pointed questions about their mental health. So everyone shut up about it, and went back to warming their hands.
  
  In 1975 a two-man team of electrical engineers at the University of Washington, Dr. Bill Guy and C.K Chou, published a comprehensive research paper showing that the operators were right. Pulsed microwaves could easily be heard by some humans. They postulated that the absorbed energy in the head causes rapid thermal expansion at a microscopic level, which produced an acoustic stress wave conducted through the bone to the cochlear"